الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
151
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
انواع ميوههاى بهشتى بوده باشد . « غلب » ( بر وزن قفل ) جمع « اغلب » و « غلباء » به معنى گردن كلفت است ، و در اصل از ماده غلبه گرفته شده ، و در اينجا به معنى درختان بلند و تنومند است . سپس مىافزايد : « و ميوه و چراگاه » * ( ( وَفاكِهَةً وَأَبًّا ) ) * . « اب » ( با تشديد باء ) به معنى گياهان خودرو و چراگاهى است كه آماده چريدن حيوانات و يا چيدن گياهان باشد ، و در اصل معنى « آمادگى » را مىبخشد ، و از آنجا كه اين گونه چراگاهها آماده بهره بردارى است به آن « اب » گفته شده . بعضى نيز گفتهاند منظور از « اب » ميوه هايى است كه قابل خشك كردن و ذخيره نمودن براى زمستان است ، به مناسبت اينكه هميشه آماده بهره بردارى است . بسيارى از مفسران اهل سنت و شيعه در ذيل اين آيه نقل كردهاند كه روزى عمر بر منبر بود و اين آيات را تلاوت كرد ، سپس گفت : همه اينها را ما مىشناسيم اما « اب » چيست ؟ نمىدانم ، سپس عصائى را كه در دست داشت رها كرد و گفت : به خدا سوگند كه اين يك نوع تكلف است ، چه اشكالى دارد معنى « اب » را ندانى ! شما از چيزى از كتاب اللَّه پيروى كنيد كه براى شما تبيين شده ، و به آن عمل نمائيد و آنچه را نمىدانيد و نمىفهميد موكول به پروردگار كنيد ! ( 1 ) . اين نشان مىدهد كه او مفهوم كلمه « اب » را چيز پيچيده اى مىدانست ، در حالى كه با مراجعه به متون لغت روشن مىشود كه مطلب پيچيده اى نيست . و عجب اينكه در « در المنثور » آمده است كه همين سؤال را از « ابو بكر »
--> ( 1 ) تفسير « روح المعانى » ، « قرطبى » ، « فى ظلال القرآن » ، « در المنثور » و « الميزان » ذيل آيات مورد بحث .